Hiçbir şey açıklamayan fatura
Çoğu mülk sahibi aidatıyla, muğlak bir açıklaması olan tek bir rakam olarak tanışır. Döküm yok, geçen yılla karşılaştırma yok, neden değiştiğine dair açıklama yok.
Aidat, özel mülkiyetinizde olmayan her şeyin işletilmesini öder: havuz, asansörler, bahçeler, aydınlatma, güvenlik, ortak alanların temizliği ve bunların tamamını yöneten kişi. Normal ve gerekli bir giderdir. Normal olmayan, neyi satın aldığını görememenizdir ve bunu sormaya hakkınız var.
Rakam nasıl bulunuyor
Neredeyse her zaman metrekare üzerinden. Site yıllık bir bütçe belirler, bunu toplam satılabilir alana böler ve sizin payınız iç alanınız çarpı o birim ücrettir.
Bundan iki sonuç çıkar ve ikisi de şaşırtır.
Birincisi, daha büyük bir daire, aynı şekilde kullandığı havuz için oransal olarak daha fazla öder. İkincisi ve daha önemlisi: aidatınızı bütçenin büyüklüğü ve sitenin büyüklüğü belirler, sizin kullanımınız değil. Büyük havuzu ve spor salonu olan küçük bir sitede maliyeti paylaşacak daha az malik vardır; olanaklar aynı olsa da metrekare ücreti daha yüksektir.
İki mülkü karşılaştırırken yıllık toplamları değil, metrekare ücretini ve kapsamını karşılaştırın. Birbirine benzeyen iki rakam tamamen farklı şeyleri ödüyor olabilir.
Düşük aidat kendiliğinden iyi haber değildir. Genelde havuzun, hiçbir şeyin bozulmayacağını varsayan bir bütçeyle bakıldığı anlamına gelir.
Genelde neyi kapsar, neyi kapsamaz
| Genelde aidata dahil | Genelde ayrı faturalanır |
|---|---|
| Havuz temizliği, kimyasalları ve tesisatı | Kendi elektrik ve suyunuz |
| Ortak bahçeler ve sulama | Mülkünüz üzerindeki belediye vergileri |
| Asansör bakımı ve muayenesi | Kendi dairenizin içindeki tamiratlar |
| Ortak alan aydınlatması ve elektriği | Eşya sigortanız |
| Varsa güvenlik ya da kapı görevlisi | Ayrı bir katılım payı alınıyorsa büyük işler |
| Yönetim ve idare | Kendi kiracınızın yol açtığı her şey |
Tartışmalar sağ sütunda başlar. Yapının bina sigortasının aidata dahil olup olmadığını özellikle sorun; mülk sahipleri dahil olduğunu varsayar ve en kötü anda aksini öğrenir.
Neden artar ve artış ne zaman haklıdır
Aidatlar artar. Soru, sebebin gerçek olup olmadığıdır.
Haklı olan. Elektrik pahalanır ve bu havuz pompalarıyla ortak aydınlatmada hemen görünür. Ücretler artar. Ekipman, kontrol edilmek yerine bakım gerektiren yaşa gelir. Yarısı boş olan site artık dolmuştur, havuz düzgün kullanılır, bahçeler sulanır.
Sorgulanması gereken. Bütçe eklenmeden yapılan artış. Yeni bir yönetim şirketinin geldiği yıl, sunulan hizmet değişmeden gelen artış. Yıllardır hiç artmamış bir aidat; bu genelde bakımın ertelendiği ve gözden uzakta büyük bir faturanın biriktiği anlamına gelir.
Son madde sezgiye aykırı olandır. Mülk sahipleri sabit aidatı kutlar. Çoğu zaman bu, asansörün düzgün bakılmadığı ve bunu er geç birinin, yani sizin, tek seferde ödeyeceği demektir.
Gerçek cevap getiren sorular
Bunları yazılı sorun; almadan önce ve sonrasında yılda bir kez.
- Güncel metrekare ücreti nedir ve iki yıl önce neydi?
- Yıllık bütçeyi ve buna karşılık gerçekleşen harcamayı görebilir miyim?
- Yapının bina sigortası aidata dahil mi, değil mi?
- Büyük işler için bir yedek akçe var mı ve içinde ne kadar var?
- Tahsilat oranı nedir? Maliklerin üçte birinin ödemediği bir site, bunu ödeyenlerden çıkarır.
- Bütçeyi kim belirliyor ve malikler oy kullanıyor mu?
- En son ciddi bir şey bozulduğunda ne oldu ve nasıl finanse edildi?
Son ikisi en çok şeyi anlatır. Maliklerin söz sahibi olduğu ve yedek akçesi bulunan bir site, tek bir şirketin rakamı belirleyip denetimsiz harcadığı bir siteden on yıl içinde çok farklı davranır.
Listelediğimiz her mülk için rezervasyondan önce güncel ücreti, iki yıllık geçmişi ve yedek akçe hakkında net bir cevabı size getiririz. Bir site bunları vermiyorsa, bu ret de başlı başına bilgidir ve onu da söyleriz.
